Trwa ładowanie...

 

Trwa zapisywanie na newsletter...

Opis systemu

System ewaluacji w Polsce

Polski system ewaluacji, ukształtowany w formie dojrzałej w 2007 roku na potrzeby perspektywy finansowej 2007-2013, jest silnie zdecentralizowany. Zgodnie z zasadą subsydiarności, kompetencje w zamawianiu i realizacji badań ewaluacyjnych zostały przyznane instytucjom najbardziej zainteresowanym wnioskami i rekomendacjami na odpowiednich poziomach wdrażania. Taka organizacja procesu ewaluacji pozwala na to, by ewaluacja była możliwie blisko pojawiających się problemów, a jednocześnie poprzez zaangażowanie szerokiego grona interesariuszy zapewniała właściwe identyfikowanie tematów badawczych, co w konsekwencji prowadzi do pełniejszego wykorzystania jej wyników. W perspektywie 2007-2013 system ewaluacji określony był przez Wytyczne nr 6 w zakresie ewaluacji programów operacyjnych na lata 2007-2013.

W obecnym okresie programowania dokumentem uszczegółowiającym system są Wytyczne w zakresie systemu ewaluacji polityki spójności. Dokument ten integruje zarówno kwestie systemowe, definiując kształt systemu ewaluacji, ale i wskazuje sposoby wykorzystania wyników badań oraz obowiązki poszczególnych jednostek.

Najważniejszymi aktorami systemu ewaluacji polityki spójności w Polsce są:

  • Krajowa Jednostka Ewaluacji (do 2013 roku Krajowa Jednostka Oceny),
  • jednostki ewaluacyjne zlokalizowane w ramach instytucji zarządzających programami operacyjnymi i w ramach instytucji pośredniczących pierwszego i drugiego stopnia.

Ponadto analizy i badania ewaluacyjne realizowane są także przez niektóre instytucje koordynujące kwestie horyzontalne, takie jak Departament Informacji i Promocji Ministerstwa Rozwoju (MR), zajmujący się ewaluacją działań promocyjnych lub Departament Koordynacji Funduszy Unii Europejskiej MR, skupiający się na kwestiach instytucjonalno-systemowych. Działania jednostek ewaluacyjnych wspierane są przez pozostałych interesariuszy procesu ewaluacji w ramach prac grup sterujących oraz przez komitety monitorujące. Zakres odpowiedzialności najważniejszych instytucji przedstawiony został poniżej.

Krajowa Jednostka Ewaluacji (KJE)

Krajowa Jednostka Ewaluacji (KJE) ulokowana w strukturze Departamentu Koordynacji Strategii i Polityk Rozwoju Ministerstwa Rozwoju odpowiedzialna jest za koordynację całego systemu ewaluacji (działań pozostałych jednostek ewaluacyjnych). Ponadto, do zadań jednostki należy realizacja badań ewaluacyjnych na poziomie NSRO/UP (Narodowe Strategiczne Ramy Odniesienia/Umowa Partnerstwa) oraz koordynacja procesu budowy kultury ewaluacyjnej w administracji polskiej. Zgodnie ze znowelizowaną Ustawą o Zasadach Prowadzenia Polityki Rozwoju Krajowa Jednostka Ewaluacji odpowiedzialna jest także za realizację ewaluacji strategii krajowych pozostających w kompetencji ministra właściwego do spraw rozwoju regionalnego, a także za sporządzanie standardów i zaleceń dla krajowych dokumentów ewaluacyjnych. Tym samym KJE ustanowiona została ośrodkiem koordynacji ewaluacji krajowych polityk rozwoju.

Jednostki ewaluacyjne

Wraz z decentralizowaniem systemu wdrażania polityki spójności w Polsce, zdecydowano się zdecentralizować proces ewaluacji. Jednostki ewaluacyjne, ulokowane w ramach każdego programu operacyjnego (zarówno krajowego, jak i regionalnego), są kluczowymi aktorami systemu ewaluacji w Polsce i są odpowiedzialne za organizację procesu ewaluacji w ramach danego programu. Instytucje zarządzające mają prawo delegować kompetencje w zakresie ewaluacji na niższe poziomy wdrażania (poziom instytucji pośredniczących). W ramach większości programów operacyjnych stworzono grupy sterujące, których zadaniem jest wsparcie jednostek ewaluacyjnych w realizacji procesu ewaluacji. Według danych za rok 2013, przy realizacji badań ewaluacyjnych w całym systemie zatrudnionych było prawie 160 osób. W nowym okresie programowania w systemie ewaluacji będzie funkcjonowało 6 jednostek ewaluacyjnych Instytucji Zarządzających (IZ) dla programów krajowych, 16 jednostek IZ regionalnych oraz jednostki ewaluacyjne Instytucji Pośredniczących. Ze względu na koordynację działań związanych z Europejskim Funduszem Społecznym szczególna rola przypada w systemie jednostce ewaluacyjnej przy IZ POKL/POWER.